വാഷിങ്ടണ്/ മോസ്കോ: ഇറാനെതിരെയുള്ള ആക്രമണങ്ങളില് നിന്ന് പിന്മാറാനുള്ള ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപിന്റെ തീരുമാനം വാഷിംഗ്ടണില് വലിയ ആശങ്കയ്ക്ക് വഴിവെച്ചിരിക്കുകയാണ്. അമേരിക്കയുടെ മിസൈല് ഇന്റര്സെപ്റ്റര് (ആക്രമണങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കുന്ന മിസൈലുകള്) ശേഖരത്തിലുണ്ടായ കടുത്ത കുറവ് മുതലെടുത്ത് വ്ളാഡിമിര് പുടിനും ഷി ജിന്പിംഗും യൂറോപ്പിലെയും ഏഷ്യയിലെയും ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളില് ആക്രമണം നടത്താന് സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് ഉദ്യോഗസ്ഥര് മുന്നറിയിപ്പ് നല്കുന്നു.
ഇറാനെതിരെ തുടര്ച്ചയായി നടത്തുന്ന ആക്രമണങ്ങള് പേട്രിയറ്റ് ഇന്റര്സെപ്റ്ററുകളുടെ (Patriot interceptors) യുഎസ് ശേഖരം അപകടകരമായ രീതിയില് ശൂന്യമാക്കുമെന്നും, ഇത് മിഡില് ഈസ്റ്റിലുടനീളമുള്ള അമേരിക്കന് സേനയുടെ സുരക്ഷയെ ബാധിക്കുമെന്നും ട്രംപിന്റെ മുതിര്ന്ന സൈനിക ഉപദേശകരും വൈസ് പ്രസിഡന്റ് ജെ.ഡി. വാന്സും അദ്ദേഹത്തിന് മുന്നറിയിപ്പ് നല്കിയതായി സിഎന്എന് (CNN) റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്തു.
പുടിനും ഷിയും മുതലെടുക്കുമെന്ന് ഭയം
നയതന്ത്ര ചര്ച്ചകള്ക്കുള്ള വഴി തുറക്കുന്നതിനായി 13 ദിവസം തുടര്ച്ചയായി നടത്തിയ ആക്രമണങ്ങള് പ്രസിഡന്റ് അവസാനിപ്പിച്ചു എന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ അവകാശവാദത്തെ തുടര്ന്ന് വാരാന്ത്യത്തില് യുഎസും ഇറാനും ആക്രമണങ്ങള് താല്ക്കാലികമായി നിര്ത്തിവെച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, യുഎസിന്റെ ആയുധശേഖരത്തിന്റെ കുറവ് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഇറാനെ ആക്രമിക്കുന്നതില് നിന്ന് ട്രംപ് പിന്മാറിയത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ എതിരാളികളായ വ്ളാഡിമിര് പുടിനും ഷി ജിന്പിംഗിനും നേട്ടമായേക്കാം.
യുഎസിന്റെ ഈ ആയുധ ക്ഷാമം മോസ്കോയുടെയും ബീജിംഗിന്റെയും തീരുമാനങ്ങളെ സ്വാധീനിക്കുന്നുണ്ടെന്നും, യുക്രെയ്നിലും നാറ്റോയുടെ (NATO) കിഴക്കന് അതിര്ത്തികളിലും വീണ്ടും സമ്മര്ദ്ദം ശക്തമാക്കാന് പുടിനും തായ്വാനെതിരെ നടപടിയെടുക്കാന് ഷി ജിന്പിംഗും ആലോചിക്കുന്നതായി യുഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥര് ഭയപ്പെടുന്നതായും ന്യൂയോര്ക്ക് ടൈംസ് റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്യുന്നു.
അമേരിക്കന് ആയുധശേഖരത്തില് ഏറ്റവും കൂടുതല് ആവശ്യക്കാരുള്ള ആയുധങ്ങളിലൊന്നാണ് പേട്രിയറ്റ് ഇന്റര്സെപ്റ്ററുകള്. എന്നാല് പശ്ചിമേഷ്യയിലും യുക്രെയ്നിലും ഇവ ഉപയോഗിക്കുന്നത്ര വേഗതയില് ഉല്പ്പാദനം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകാന് സാധിക്കുന്നില്ല. കഴിഞ്ഞ കുറച്ച് മാസങ്ങളായി ഈ പ്രതിസന്ധി രൂക്ഷമാണ്. കീവിന് (Kyiv) ആയുധങ്ങള് അയക്കുന്നതിനൊപ്പം മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളിലെ യുഎസ് സൈനിക താവളങ്ങളുടെയും സഖ്യകക്ഷികളുടെയും ആവശ്യങ്ങള് നിറവേറ്റാന് വാഷിംഗ്ടണ് പ്രയാസപ്പെടുകയാണ്.
യുക്രെയ്ന് യുദ്ധം വ്യാപിക്കുന്നു
എന്നാല് ആയുധശേഖരത്തില് കുറവുണ്ടെന്ന വാര്ത്തകള് വൈറ്റ് ഹൗസ് നിരന്തരം നിഷേധിക്കുകയാണ്. പ്രസിഡന്റ് ഉത്തരവിടുന്ന ഏത് ദൗത്യവും നടപ്പിലാക്കാനുള്ള ശേഷി സൈന്യത്തിനുണ്ടെന്ന് കരോളിന് ലീവിറ്റ് ഉറപ്പിച്ചു പറഞ്ഞു. ആയുധക്ഷാമം പുടിന് യുക്രെയ്നില് മുതലെടുക്കുമെന്ന് ഉദ്യോഗസ്ഥര് ആശങ്കപ്പെടുന്നതിനിടെ, യുദ്ധം ഇറാന്റെ വടക്കന് സമുദ്ര മേഖലകളിലേക്കും വ്യാപിച്ചിരിക്കുകയാണ്. കാസ്പിയന് കടലിലെ കപ്പലുകള്ക്ക് നേരെ ശനിയാഴ്ച യുക്രെയ്ന് ആക്രമണം നടത്തി. ഇതിലൊന്ന് ഇറാന്റെ വാണിജ്യ കപ്പലാണെന്ന് ടെഹ്റാന് അവകാശപ്പെടുന്നു.
ആക്രമണത്തെ തുടര്ന്നുണ്ടായ സ്ഫോടനത്തില് ഒരു നാവികന് കൊല്ലപ്പെടുകയും ഏതാനും പേര്ക്ക് പരിക്കേല്ക്കുകയും ചെയ്തതായി ഇറാന്റെ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം അറിയിച്ചു. ശത്രുതാപരവും കുറ്റകരവുമായ ഈ നടപടിയില് പ്രതിഷേധിച്ച് ടെഹ്റാനിലെ ഉക്രെയ്ന് ചാര്ജ് ഡി അഫയേഴ്സിനെ (chargé d'affaires) ഇറാന് വിളിച്ചുവരുത്തി. റഷ്യന് യുദ്ധക്കപ്പലിനൊപ്പം ഇറാന് ഉള്പ്പെട്ട സൈനിക ചരക്കുകള് കടത്താന് ഉപയോഗിച്ച കപ്പലുകളെയാണ് തങ്ങളുടെ സൈന്യം ആക്രമിച്ചതെന്ന് സെലെന്സ്കി പറഞ്ഞു.
എന്നാല് തങ്ങളുടേത് വാണിജ്യ കപ്പലാണെന്നും റഷ്യ-യുക്രെയ്ന് യുദ്ധത്തില് തങ്ങള് ഒരിക്കലും ഇടപെട്ടിട്ടില്ലെന്നും ടെഹ്റാന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഹോര്മൂസ് കടലിടുക്കിലെ കപ്പല് ഗതാഗത സ്വാതന്ത്ര്യം, ഇറാന്റെ ആണവ-മിസൈല് പദ്ധതികള്, ഉപരോധങ്ങളില് നിന്നുള്ള ഇളവുകള് എന്നിവയെക്കുറിച്ച് ചര്ച്ച ചെയ്യുന്നതിനായി 60 ദിവസത്തെ സമയം അനുവദിച്ചുകൊണ്ട് ജൂണ് പകുതിയോടെ യുഎസും ഇറാനും 14 പോയിന്റുകളുള്ള ധാരണാപത്രത്തില് ഒപ്പുവെച്ചിരുന്നു.
നയതന്ത്ര പ്രതീക്ഷകള് അവസാനിക്കുന്നില്ല
സ്വിറ്റ്സര്ലന്ഡില് ആരംഭിച്ച ഈ ചര്ച്ചകള് കടലിടുക്കിനെ ചൊല്ലിയുള്ള തര്ക്കങ്ങള് കാരണം പെട്ടെന്ന് തടസ്സപ്പെടുകയും, ഈ മാസം ഇറാന് വാണിജ്യ കപ്പലുകളെ ആക്രമിച്ചതോടെ കരാര് പൂര്ണ്ണമായി തകരുകയും ചെയ്തു. ഇറാന്റെ കമാന്ഡ് സെന്ററുകള്ക്കും മിസൈല് കേന്ദ്രങ്ങള്ക്കും നേരെ രാത്രികാല ബോംബാക്രമണം നടത്തിയും നാവിക ഉപരോധം പുനഃസ്ഥാപിച്ചുമാണ് യുഎസ് ഇതിന് മറുപടി നല്കിയത്.
ഖാര്ഗ് ദ്വീപിലേക്ക് പോകുന്ന ടാങ്കറുകള് നിര്വീര്യമാക്കാന് ട്രംപ് യുഎസ് സേനയോട് ഉത്തരവിടുകയും, കപ്പലുകള് ആക്രമിക്കപ്പെടുന്ന ഓരോ തവണയും ഇറാന്റെ പാലമോ പവര് പ്ലാന്റോ തകര്ക്കുമെന്ന് ഭീഷണിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ഓരോ റൗണ്ട് ആക്രമണങ്ങള്ക്കും അയല്രാജ്യങ്ങളിലെ ഗള്ഫ് രാജ്യങ്ങളിലുള്ള യുഎസ് താവളങ്ങള്ക്ക് നേരെ വെടിയുതിര്ത്താണ് ഇറാന് പ്രതികരിച്ചത്. ഈ ആക്രമണങ്ങളില് കുറഞ്ഞത് നാല് അമേരിക്കന് സൈനികരെങ്കിലും കൊല്ലപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
ഹോര്മൂസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള കപ്പല് ഗതാഗതത്തെക്കുറിച്ച് ഇറാനിയന്, ഒമാന് ഡെപ്യൂട്ടി വിദേശകാര്യ മന്ത്രിമാര് തമ്മില് ടെഹ്റാനില് നടക്കുന്ന ചര്ച്ചകളിലാണ് ഇപ്പോള് നയതന്ത്ര പ്രതീക്ഷകള് നിലനില്ക്കുന്നത്. പോരാട്ടം താല്ക്കാലികമായി നിലച്ചതിനോട് എണ്ണ വിപണി അനുകൂലമായാണ് പ്രതികരിച്ചത്. കഴിഞ്ഞ ആഴ്ച ബാരലിന് 102 ഡോളര് വരെ ഉയര്ന്ന ബ്രെന്റ് ക്രൂഡ് ഓയില് വില തിങ്കളാഴ്ച ഏഴ് ശതമാനത്തിലധികം ഇടിഞ്ഞ് 89 ഡോളറിലെത്തി. കഴിഞ്ഞ ഒരു ആഴ്ചയിലെ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ നിരക്കാണിത്.
